Batı’dan Doğu’ya Uzun Bir Yol

Tarihsel süreçler, yaşanan gelişmeler dünyayı Batı ve Doğu olarak iki temel düzlem olarak görmemize sebep oldu. Tarihçiler, sosyologlar bu iki ayrımın üzerinde derinlemesine durdular ve hala etkileri günümüzde de yansımalarını bulan düşünme pratiklerinin oluşmasını sağladı… Bilindiği  gibi doğu medeniyetin beşiği iken zaman içersinde batının sömürgecilik anlayışıyla Doğu’nun zenginliklerini alması ve …

Devamını Oku →

Prag: Geçmişin Hayaletleri Peşinde

İlk defa lise yıllarında kaçıp kurtulmak istemiştim. Kaçmak, bilmediğim bir alemde kendim olmadan yaşamak isteği beni yaşadığım hayata katlanmamı kolaylaştırıyordu. Kafamda ki düşsel alemler, şatafattan uzak kimlikler, mütevazı hayatlar cazip geliyordu. En çok karmaşanın huzursuzluğun yaşandığı gençlik dönemlerinde ütopyalarınız, idealleriniz olmadan yaşamak o anı yaşamanıza engel oluyorsa da geleceğe bir …

Devamını Oku →

Frankfurt Okulu Sanata Bakıyor

Hayatımızı daha anlamlı kılmak özne ve nesneyle kurduğumuz ilişkide bütüncül çıkarımlar yapmak için sanatı bir izlek olarak ele almıştık. Bu teorik duruşu hayata geçirmek için basit indirgemelerden kaçınarak sanat eserlerinin tarihle insanla ve en önemlisi sanatçı üzerinde kurduğu ilişkiye değinmiş; sanatın yaşamı katlanılır kılması için yer yer gerçekten koptuğu ütopik …

Devamını Oku →

Çıkıntaş Estetiğinin Dirimsel Yönü-Meral Bostancı

Sanatta her şey, özellikle de başlangıçta, duygu işidir.[i] W.Kandinsky   Sabahat Çıkıntaş, sanat kavramını fırça ya da kalemin kendilerine özgü tarzlarını kullanmak yerine daha nesnel materyaller kullanarak vurgulamayı tercih eden bir sanatçıdır. Doğa ve evrendeki değişim olgusunu varoluşsal bir izlekten hareketle sorgulama alanına dâhil eden sanatçı, daha çok “semiyotik” bir tabiatın …

Devamını Oku →

Sokrates ve Türkiye-Tufan Erbarıştıran

Sokrates ülkemize gelseydi neler söylerdi bilemeyiz. Ancak şu bir gerçek ki eleştirinin ve muhalefetin olmadığı hiçbir toplum başarıyı yakalayamamıştır. AKP benmerkezci anlayıştan kurtulmadığı sürece, muhalefet partilerine ve aydınlara büyük bir görev düşüyor. Sokrates’in ironi katarak yaptığı eleştirel düşünceyi toplumun geneline yaymak gerekiyor. AKP iktidarı, Saray’dan gelen talimatlarla, ülkeyi geleceğe taşıyamaz. …

Devamını Oku →

Kent Üzerine Düşünceler…Evrim Sekmen

Zamanın geçiciliğinde kalıcı ve yerleşik olana kavuşma isteği, belki de hiçbir zaman gerçekleşemeyecek bir hayaldir. Zamanın durmayan serüveninde bu geldiğimiz nokta her şeyin hesapsızca tüketildiği ve her gün  yeniden başka olaylara  hazırlanıldığı “bir varmış bir yokmuş” hikayesi.   Geçmişle gelecek arasındaki mesafenin daraldığı günümüzde  kent ve bellek yaşadığımız  ve yaşayamadığımız her …

Devamını Oku →

John Heartfield ve Politik Fotomontajları

Sanatın siyasetin dilinden konuştuğu gündeme dair, eleştirinin çıkış noktasını, dünya savaşları sırasındaki politik ortam oluşturur. Sanatın pratik anlamda hayatı dönüştürmeye yönelik mücadelenin içinde yer almasıyla sanat, hayatın içerisinde politik bir sorumluluğun doğrudan yaratıcısı olmuştur.  Savaşların yüzyılında kötülük kavramının salt ahlaki bir yan içermediği yanı sıra insani ve bilinmeyen  tarafı yaşamdaki …

Devamını Oku →

Piyasa Düzeninde Sanatın Muhalif Gücü-Ayşe Nahide Yılmaz

1980 Sonrası Türkiye’de Sanat ve Siyaset Genelde piyasa sadece ‘iktisadî bir öğe’ sanılır ve bu kısmen doğrudur. Ancak bu iktisadî faktör özünde siyaset, güvenlik ve kültürle, hatta dinle iç içe geçmiştir. Piyasayı ele geçirenler, işlerini yürütebilmek için siyasete, dine ve kültüre kaynak aktararak bu alanları denetim altına almaya özen gösterirler. …

Devamını Oku →

Renklerin Anatomisinde Çekişme-Muhip Süeltürk

                  Değerler bütününde bilinç katmanları önce ilk dediğimiz folk bir davranışla ışığın yanı başında görme havuzundaki birikimiyle figüre düşer. Bireydeki demokratik kültür bu yerel performansta vardır. Dünyanın melez alışkanlığından kopuk bir saflık bu yitik boyanıntoplumsal anatomisiyle bağ kurduğunda sanatçı evrimleşerek sınırlarını geniş …

Devamını Oku →

Kültürel Hayatın Psikanalizine Dair Bir Taslak-Evrim Sekmen

  Kokainoman, eroinoman, nikotinoman, megaloman filan var ya Hacı Baba, elli beş yaşında bir radyomanım. Yani illetimiz radyomani. İnsanların seslerini dinliyorum. Dünyanın dört bucağından bana sesleniyorlar. Onlarla alâkamız uzaktan, yaptıkları işler umrumda değil. Bunları nasıl anlattıklarına meraklıyım. Şarkılarını da seviyorum doğrusu. Hangi dilde, hangi usulde olursa olsun. Yeryüzünün bütün şarkılarını…” …

Devamını Oku →

İki Düşünsel Durum Üzerine…- Ferhat Özdemir

I Renklere yalın bir biçimde bakıldığında, sonsuz görülebilecektir. Renklere toplum ve benlik olarak bakacak olursak; benlik, renkler gibi hep yalın bir biçimdedir. Kendini çevreleyen hallerden sıyrılmışlar, kendilerine özgü bir duruşa ve ruha sahiptirler. Siyahın varlığını kanıtlamak isteyen beyaz gibi. Ya da tam tersi. Gerçek benliğe sahip kişilerin düşüncelerini “renkler” olarak …

Devamını Oku →

Hayri Esmer’in Resme ve Kendi Resmine Dair Düşünceleri

Hayri Esmer’in Kazım Türker Sanat Galerisi’nde gerçekleşen “Boşluk ve Sınır” sergisiyle ilgili Gülgün Başarır’ın Hayri Esmer ile yaptığı röportajı yayınlıyoruz. Gülgün Başarır :- Dokuz Eylül Üniversitesi’ne  Kazım Türker  tarafından kazandırılan  Kazım Türker Sanat Galerisi’inde  bir sergi açtınız. Galeriyi biraz anlatabilir misiniz? Hayri Esmer :- Ortalama beklenti ve standartların üstünde, bir üniversite içinde olabilecek en profesyonel yaklaşımla …

Devamını Oku →

Küçük Güzeldir: Adatepe Zeytinyağı Müzesi

 ZEYTİN KÜLTÜRÜ : MİRAS VE SORUMLULUK Siyah zeytin ile yeşil zeytin ayrı ayrı ağaçların meyvesi midir? Zeytinyağı elde edilirken sıkılacak zeytinlerin çekirdeklerini çıkarmak gerekir mi? Zeytinyağı gibi üste çıkmak deyimi nereden gelir? Var yılı” / “ yok yılı” ne demektir? Zeytinyağı da şarap gibi yıllar geçtikçe değeri artan bir sıvı …

Devamını Oku →

Bir Müze Kurmak- A.Celal Binzet

Sanat yapıtlarını, bu iş için ayrılmış bir binanın içinde barındırmak düşüncesi nasıl oluşmuştur? Ya da birbirinden farklı koşullarda ortaya konmuş, ayrı yaratı ortamlarının ürünü yapıtları bulundukları yerlerinden koparıp aynı ortamda toplamanın mantığı nasıl açıklanabilir? Yaşayan bir varlık gibi düşünülmesi gereken bu nesneleri köklerinden çıkararak -deyim yerindeyse- bir kavanozda bulundurmanın nedenlerini …

Devamını Oku →

Eşzamanlılık Sergisi Üzerine-İpek Yeginsü

Yedi Genç Sanatçı; Aliye Arslan, Doğukan Çiğdem, Meltem Sırtıkara, Özge Topçu, Sırma Doruk, Şevket Sönmez ve Tan Taşpolatoğlu Meclis-i Mebusan 25’te “eşzamanlılık” sergisinde buluştu. Farklı tekniklerin bir arada bulunduğu sergiyi Galeri Merkur destekledi. Serginin küratörü İpek Yeğinsü ile bir röportaj gerçekleştirdik.  Sergi, “eşzamanlılık” başlığıyla sanata ve sanat yapma biçimlerine dair  …

Devamını Oku →

15. Bienalin Ardından-Gülgün Başarır

İYİ BİR KOMŞU Her yüreğin rahat etmek için çekildiği bir köşesi vardır. Halil Cibran   Bir bienali daha geride bıraktık. Bu bienal “ İYİ BİR KOMŞU”  üst başlığı ile  komşuluk kavramını tartışmaya açtı.  Bienal’in küratörleri  Elmgreen & Dragset onlarca soru ile bu kavramı sorgulamamızı ve kendi iyi komşu tanımımızı ortaya çıkarmaya …

Devamını Oku →

Küçük Güzeldir…

Önceliği İnsana Veren Bir Müzecilik Anlayışı  “Küçük Güzeldir”  önceliği insana veren bir ekonomi modelinin adıdır. E. Schumacher tarafından 1970’li yıllarda ortaya atılan bu modelde insani ve toplumsal değerler ön plana alınarak  bir yaşam başladığında ekonomik istikrar,  yerel kaynakların doğrudan üretime katılması ve buna bağlı olarak kolektif bir  mutluluğun gerçekleşeceği öngörülüyor. …

Devamını Oku →

CANAN’ın Kaf Dağı Hikayeleri-Gülgün Başarır

“Her ne istiyorsan kendinde ara Senin içinde bir can var, o canı ara Senin doğanın içinde hazine var, o hazineyi ara Eğer yürüyen dervişi arıyorsan Onu senden dışarıda değil, kendi nefsinde ara…” Mevlana Celalettin Rumi Tarihin uzak geçmişinde yaratılan  mitolojiler, dünyayı ve insanı  tanımaya yönelik düşsel hikayelerdir.  Bu hikayeler  kıssadan …

Devamını Oku →

Çağdas Sanat Ortamında Küratör olmak-Eda Çığırlı

Sanat ortamı, bir toplumun en hareketli, marjinal, dikkat çekici ve merak edilen alanıdır. Sanat ortamı doğalında bir gizeme sahip olduğu için kendisini dışarıya oldukça puslu yansıtır. Toplumun sanat ortamına her zaman açık bir merakı vardır. Aslında sanat bütün sırrını toplumun kendisinden alır ve toplumun da kendi içindekine olan merakını, gizemini …

Devamını Oku →

Mitosun Eşliğinde Coğrafyanın Sesleri

Sanatın coğrafyasını oluşturan geçmişten bugüne gelen kültürel birikimdir. Kültürel miras bu birikim üzerinden şekillenir. Sanat , zanaat ve eşya tanımından uzaklaşıp yaratıcı ve özgül olma özelliğiyle özerk bir alandaki işleyişin adı olduğunda kültürden ayrılmaya başladı. Geçirdiği büyük sosyal ve siyasal değişimle yıllar içerisinde devam eden  büyük bir endüstrinin ve yaşama  …

Devamını Oku →

Performatif Estetik ya da Şabalama-Necmi Karkın

  Anadolu, kültürel deneyimleriyle belgesel değerleri olan bir coğrafyadır. Halkına kültürel imgeleri sembollerle açıklayacak sanatçılarına, nesneye atfedilen estetik deneyimleri bağışlar. Öte yandan ampirik ve ritüelistik olarak sanatsal paradigmayı kendiliğinden belirleyebilirler, ve estetik nesnenin nesneyi gündelik yaşamdan yaşamdaki kullanımıyla olan farkını ayırt edilemeyecek kadar, ortaya koyan derinliğe sahiptir. Bu sonuçla giderek …

Devamını Oku →

Bienalin Düşünme Biçimleri-Evrim Sekmen

  ya da Bienalin Müzeolojik Kurgusu    “Kavramsal sanat, 1960’larda ortaya çıkarak eski sanat yapma biçimlerini ve sanatsal kavrayışı tersyüz etmiştir” dediğimizde aslında modernin içinde yol almaya başlamışız demektir. Bu yol üzerinden güncel sanat pratiklerini ele almaya çalışacağız.   Postmodern sanatın Sol Lewitt’in  anlamı ifade etmek için bir sanat nesnesine ihtiyacı olmadığı …

Devamını Oku →

Sürdürülebilir Çağdaş Sanat-İpek Yeğinsü

Dünyanın ekonomik dar boğazdan geçtiği ve kutuplaşmaya dayalı söylemlerin uluslararası ilişkilere egemen olduğu zor günler yaşıyoruz. Kültür ve sanat da bu gelişmelerden en fazla etkilenen alanların başında geliyor. Hele çağdaş sanatın kısa süre içinde ve hızlı büyüdüğü Türkiye gibi ülkelerde önemli sorunlar baş gösteriyor. Bir süredir kapanan galerilerin, eser sahteciliklerinin, …

Devamını Oku →

Sicim Teorisi’nin Ahmet Yeşil Resmi Üzerinden Estetik Kazanımı-Tufan Erbarıştıran

Soyut resim sanatının öncü kuramcılarından, Kazimir Malevich, Süprematizm konusunda şunları söyler: “Süprematistler, gerçek. ‘maskesiz’ sanatın zirvesine erişmek ve hayatı, bu avantajlı noktadan, saf sanatsal hissiyatın prizmasından izlemek için çevrelerinin nesnel temsilini kasıtlı olarak bıraktılar.” (1) Ahmet Yeşil, kendine özgü yarattığı resimlerinde Varoluşsal ve döngüsel yapılanmanın, içsel birikimselliğinin dışsal uzantısını yansıtıyor. …

Devamını Oku →

Duyulamayacak Kadar Gürültülü-Evrim Sekmen

Jake ve Dinos Chapman kardeşlerin  Arter’deki “Anlamsız-lık Aleminde” sergisi felsefi içeriklerle yüklü sanata ve hayata dair tüm umutların safsataya dönüştüğü bir yok-ülke inşa ediyor. Temsilin yok olduğu bir sanat topografyasında hayvanlarla, ucubelerle örülü tersine bir coğrafyada yitirilen geçmişle, beklenen geleceğin arasında zamanı durduruyor. Bu ara zamanda  “dünyanın çivisi nasıl çıkmış” …

Devamını Oku →